Secesja Wiedeńska (Wiener Secession)

- założone 3 kwietnia 1897 przez artystów plastyków Stowarzyszenie Secesji Wiedeńskiej. Część artystów m.in: Gustaw Klimt, Wilhelm List, Koloman Moser, Joseph Maria Olbrich, Josef Hoffmann, Max Kurzweil, Josef Engelhart dokonała odłączenia od Wiedeńskiego Domu Sztuki z uwagi na panujący tam historycyzm oraz konserwatyzm. Pierwszym prezesem Secesji był Gustav Klimt a Rudolf von Alt został honorowym prezesem. Wydawali pismo Ver Sacrum, będące oficjalnym magazynem Secesji. Pierwszą wystawę urządzono w 1898 roku. Jedną z wystaw powięcono impresjonistom. Szczególnie sławną była wystawa 14, która została zaprojektowana przez Josefa Hoffmanna i przeznaczona dla Ludwika van Beethovena. Pomnik Beethovena Maxa Klingera stanął na środku, a wokół niego zamontowano fryz Beethoven Klimta. Gustav Klimt oraz kilku innych artystów opuściło szeregi stowarzyszenia w roku 1905 wskutek różnicy zdań na tematy artystyczne.

Symbolizm

1) w szerszym znaczeniu: tendencja istniejąca w sztuce różnych epok, dążąca do przekazania głębszych ukrytych znaczeń dzieła poprzez sugerowanie nastrojów, doznań i treści, wykraczających poza bezpośrednie odtwarzanie rzeczywistości; często wyrażana —> symbolem lub — alegorią;
2) w węższym znaczeniu: kierunek w literaturze i sztukach plastycznych, występujący w ostatnim dwudziestoleciu XIX i pocz. XX w., odwołujący się do świata przeżyć wewnętrznych, pragnący oddać duchową i zmysłową dwoistość zjawisk w sposób subiektywny, intuicyjny, służący wyrażaniu idei. Różnorodne środki wyrazu, stosowane przez symbolistów, skłaniają do wyróżnienia kilku odmian tego kierunku: symbolizm literacki - najczęściej posługujący się symbolami i alegoriami, obrazowanymi w formach bliskich romantyzmowi, realizmowi czy secesji (w malarstwie: G. Moreau, O. Redon, A. Bócklin, P. de Chavannes, F. Hodler, G. Klimt; w rzeźbie - G. Vigeland); symbolizm syntetyczny - budujący tajemniczy klimat dzieła zwartymi, rytmicznymi, uproszczonymi formami o dekoracyjnych układach płaskich plam i mocnych linii (-»nabiści, P. Gauguin i Szkoła Pont-Aven); symbolizm ekspresyjny - wydobywający dynamizm i napięcie emocjonalne deformacją form, wibracją intensywnych plam koloru, płaszczyznowością kompozycji (V. van Gogh, E. Munch, J.Ensor). W Polsce różne odmiany symbolizmu przejawiały się m.in. w twórczości J. Malczewskiego, St. Wyspiańskiego, J. Mehoffera, E. Okunia, W. Wojtkiewicza, WL Ślewińskiego. (franc. symbolisme)
(Słownik Terminologiczny Sztuk Pieknych - PWN)

Zobacz też